Usługa WDS (Windows Deployment Services)
Windows Deployment Services (WDS) jest rolą systemu Windows Server umożliwiającą zdalne instalowanie systemu operacyjnego na wielu stacjach roboczych jednocześnie przy użyciu protokołu PXE (Preboot Execution Environment). Dzięki WDS administrator może przygotować obrazy instalacyjne, udostępnić je w sieci i uruchomić instalację bez potrzeby fizycznego nośnika. To rozwiązanie przyspiesza wdrożenia w szkołach, firmach i centrach danych.
1. Przygotowanie środowiska
Zanim przystąpisz do instalacji roli WDS, upewnij się, że serwer posiada statyczny adres IP, jest członkiem domeny Active Directory oraz ma wystarczająco wolnego miejsca na dysku (co najmniej kilka gigabajtów na obrazy instalacyjne). Na serwerze z systemem Windows Server 2019 lub nowszym uruchom Menedżera Serwera, wybierz Dodaj role i funkcje i zaznacz Windows Deployment Services. W trakcie kreatora zostaną poproszeni o wybranie roli „Deployment Server” oraz „Transport Server”. Po zakończeniu instalacji uruchom usługę:
Install-WindowsFeature -Name WDS, Windows-Deployment-Services -IncludeManagementTools
2. Konfiguracja serwera WDS
Po zainstalowaniu roli otwórz konsolę „Windows Deployment Services”. Pierwszy krok to skonfigurowanie serwera – kliknij prawym przyciskiem myszy na nazwę serwera i wybierz Configure Server. W kreatorze wybierz następujące opcje:
- Użyj istniejącej bazy danych AD (domyślne).
- Włącz tryb „Serve from a WDS server” (serwer będzie udostępniał obrazy).
- Włącz tryb „Respond to client computers” (serwer będzie odpowiadał na zapytania PXE).
Po zatwierdzeniu zmian uruchom usługę WDSServer oraz WDSServer:
Start-Service WDSServer; Start-Service WDSServer
3. Dodawanie obrazów instalacyjnych
Do serwera musisz dodać dwa rodzaje obrazów:
Obraz źródłowy (Boot Image) – jest to minimalny system startowy używany przez klienta PXE. Można go wyodrębnić z nośnika instalacyjnego Windows (folder sources\boot.wim). Aby dodać obraz, kliknij prawym przyciskiem na Boot Images → Add Boot Image i wskaż plik boot.wim. Po zaimportowaniu możesz nadać mu opis np. „Windows 10 PE”.
Obraz instalacyjny (Install Image) – w nim znajduje się pełny system Windows, który zostanie zainstalowany na stacji roboczej. Najczęściej używa się pliku install.wim znajdującego się w folderze sources nośnika instalacyjnego. Dodaj go poprzez Install Images → Add Install Image, podaj nazwę grupy (np. „Windows 10”) i wskaz plik install.wim. Po załadowaniu możesz przypisać do obrazu dodatkowe sterowniki lub pakiety aktualizacji.
4. Konfiguracja klienta PXE
Stacje, które mają być instalowane, muszą mieć w BIOS/UEFI włączoną opcję bootowania z sieci (PXE). Po włączeniu, po uruchomieniu komputera klient otrzyma adres IP od serwera DHCP (może to być zewnętrzny serwer DHCP lub wbudowany w WDS). Następnie klient pobierze boot image, a po jego uruchomieniu wyświetli listę dostępnych instalacji. Użytkownik wybiera odpowiedni obraz instalacyjny i proces instalacji przebiega automatycznie, wykorzystując ustawienia konfiguracyjne (np. odpowiedź na pytania, podział partycji) określone w plikach unattend.xml, które można powiązać z obrazem instalacyjnym w konsoli WDS.
wpeutil UpdateBootInfo
Po zakończeniu instalacji nowy system zostaje uruchomiony i automatycznie dołącza do domeny AD (jeśli tak skonfigurowano).
5. Monitorowanie i utrzymanie
WDS udostępnia dzienniki zdarzeń w podsystemie Application and Services Logs → Microsoft → Windows → Deployment-Services. Dzięki nim możesz sprawdzić, które komputery zakończyły instalację, jakie błędy wystąpiły oraz w jakich krokach. Dodatkowo, przy użyciu PowerShell możesz pobrać statystyki:
Get-WdsClient -All
Warto regularnie aktualizować obrazy boot i install, aby zapewnić najnowsze sterowniki i poprawki bezpieczeństwa.